ប្រវត្តិសាស្រ្តពិភពលោក

កាលពី 13.4 លានឆ្នាំមុន មានការផ្ទុះបែកនៃសកលដែល

គេឲ្យឈ្មោះថា ប៊ីកប៉ែង (Big Bang)​។ ការផ្ទុះនេះធ្វើឲ្យតា

រាផ្សេងៗ បែកចេញពីគ្នា និង មានការរីករាលដាលនៃ

សកលកាន់តែធំឡើងៗ។ ​ព្រះអាទិត្យគឺជា បំណែកនៃការ

ផ្ទុះរបស់សកលនោះដោយធាតុអ៊ីដ្រូសែនជាចំបង និង មាន

ធាតុផ្សេងៗទៀតចូលគ្នាជាមួយអ៊ីដ្រូសែនបង្កើតជាចំហេះ។

ព្រះអាទិត្យមានអាយុកាល 6 លានឆ្នាំមកហើយ។ ធូលីជា

ច្រើនដែលមកជាមួយព្រះអាទិត្យពីការផ្ទុះនៃសកលបាន

កើតជាភពផ្សេងៗមានដូចជា៖ ភពពុធ ភពសៅរ៍ ភពអង្គារ

ភពព្រហស្បត្តិ៍ ភពសុក្រ ក្នុងនោះក៏

មានភពផែនដីផងដែរ។ នៅប្រហែល 4.5 លានឆ្នាំមុន មានភពមួយមានទំហំប៉ុនភពអង្គារ

បានហោះមកបុកភពផែនដី ខណៈពេលនោះផែនដីបានបែកជាបំណែកតូចៗ។ ចំពោះភព

ដែលបានបុកផែនដីនោះ បានក្លាយទៅជាព្រះចន្ទដែលព្រះចន្ទ និង ផែនដីទាញគ្នាទៅវិញទៅមក។ ការទាញគ្នានេះធ្វើឲ្យផែនដីមានលំនឹង រត់ត្រង់នៅលើអក្ស័រាងស្វ៊ែរជុំវិញព្រះអា

ទិត្យ។ ទំនាញរបស់ព្រះចន្ទជួយបន្ថយល្បើនរបស់ផែនដី ដែលកាលពីមិនទាន់មានព្រះចន្ទ

វាធ្វើដំណើរ 6 ម៉ោងក្នុងថ្ងៃដើម្បីវិលជុំវិញព្រះអាទិត្យ តែនៅពេលដែលមានព្រះចន្ទផែនដី

ធ្វើការវិលជុំវិញព្រះអាទិត្យមានរយៈពេល ២៤ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃ និង រត់ត្រង់នៅលើអក្ស័

ស្វ៊ែរ។ ព្រះចន្ទធ្វើឲ្យផែនដីចុះត្រជាក់ និង បង្កើតឲ្យមានការផ្លាស់ប្តូររដូវ។ ភាវៈរស់ដែល

មានវត្តមាននៅលើភពផែនដីអាចរស់នៅបានដោយសារផែនដីធ្វើទំនាញ ជាមួយព្រះចន្ទ

​ព្រោះបើគ្មានព្រះចន្ទទេផែនដីនឹងវិលជុំវិញព្រះអាទិត្យក្នុងរយៈពេល ៦ ម៉ោងក្នុងមួយថ្ងៃផែន

ដីមិនអាចចុះត្រជាក់គ្មានទំនាញជាក់លាក់វិលជុំវិញខ្លួនឯងគ្មានទិសដៅ​ ហើយនៅលើភព

ផែនដីក៏គ្មានរដូវដែរ។ នៅប្រហែលជា 550 លានឆ្នាំមុនមានសត្វធំៗជាច្រើនរស់នៅក្នុងទឹក

ហើយវត្ថុទីមួយ ដែលចេញពីក្នុងទឹកគឺដើមឈើ។ ប្រហែល 30 លា​នឆ្នាំមុន រុក្ខជាតិជាច្រើន

បានងាប់ហើយ​រលួយកប់នៅក្នុងដីក៏បានក្លាយជាកប្រង។​​ ប្រហែលជា 25០ លានឆ្នាំមុន

មានការផ្ទុះភ្នំភ្លើងធំជាងគេនៅលើផែនដី ការផ្ទុះនេះធ្វើឲ្យបាត់បង់ជីវិតសត្វប្រហែល ៧០

ភាគរយបានផុតពូជ។ បន្ទាប់ក៏មានភាវៈមួយទៀត បានកើតឡើងនោះគឺ ដាយណូស័រដែល

មានវត្តមាននៅលើផែនដីប្រហែលជា 116 លានឆ្នាំមុន។ នៅខណៈនោះ ផែនដី​ទំាងមូលនៅ

ជាប់គ្នាយ៉ាងធំដែលគេហៅថា ប៉ាងគៀ (Pangaea)។ ប្រហែលជា 650 លានឆ្នាំមុនមាន

អាចម៍ផ្កាយមួយយ៉ាងធំបានធា្លក់មកលើផែនដីធ្វើឲ្យផែនដីងងឹងហើយដាយណូស័រក៏បាន

ផុតពូជនៅពេលនោះទៅ។ការផុតពូជរបស់ដាយណូស័រ បន្សល់ទុកនូវជីវិតសត្វថនិកសត្វ

ដែលជាពពួកសត្វដែលចិញ្ចឹមកូនដោយទឹកដោះ។ ប្រហែលជា 2.6 លានឆ្នាំមុន មានការ

ចាប់ផ្តើមវិវត្តន៍មនុស្សពីប្រភេទសា្វ។ ប្រហែលជា 80 ពាន់ឆ្នាំមុន មនុស្សបានរកឃើញ​ភ្លើង

សំរាប់ប្រើប្រាស់ និង សំរាប់ការពារខ្លួនពីសត្វសាហាវ។ ប្រហែលជា 200 000 ឆ្នាំមុន មនុស្ស

ចាប់ផ្តើចេះនិយាយដោយសារមានការវិវត្តន៍បំពង់សំលេងដែលមនុស្សអាចនិយាយ និង ធ្វើ

ការទំានាក់ទំនងគ្នាតាមរយៈការនិយាយ។ មុនពេលដែលមនុស្សចេះនិយាយពួកគេធ្វើការ

ទំនាក់ទំនងគ្នាតាមរយៈការមើល និង តាមរយៈកាយវិការប៉ុនណោះ។ នៅប្រហែល ​50 000

ឆ្នាំមុន មានការកកើតទឹកកកនៅប៉ូលខាងជើង ពេលនោះដែរមនុស្ស អូម៉ូសាព្យាន បានចាប់

ផ្តើមធ្វើការផ្លាស់ប្តូរទីស្ថានចេញពីទ្វីបអាហ្វ្រិចទៅទ្វីបផ្សេងៗទៀតដូចជាទ្វីបអ៊ឺរុបអាស៊ីនិងអូស្ត្រាលី។ ប្រហែលជា 30000 ឆ្នាំមុន មនុស្សអូម៉ូសាព្យានបានមកដល់ទ្វីអ៊ឺរ៉ុបជាលើកទី១។

​តាមការបកស្រាយរបស់វីដេអូនេះបានបង្ហាញថាមនុស្ស អូម៉ូសាព្យាន បានផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅ

ដើម្បីស្វែងរកអាហារពីទ្វីបអាព្រិចទៅទ្វីបផ្សេងៗទៀតដូចជាអ៊ឺរុបអាស៊ីនិងអូស្ត្រាលី។

មនុស្សដែលមាននៅលើផែនដីយើងសព្វថ្ងៃគឺជា ប្រភេទមនុស្សតែមួយដែលគេហៅថា

ក្រុមអូម៉ូសាព្យាង​ ដែលមកពីទ្វីអាព្រិច។ ហើយមនុស្សប្រភេទផ្សេងទៀតបានផុតពូជពីផែន

ដីអស់ហើយ។ នេះបញ្ជាក់ថា យើងជាមនុស្សប្រភេទតែមួយដែលមានប្រភព និង ដើម

កំណើតនៅទ្វីបអាព្រិច។nចំពោះពណ៌ស្បែករបស់មនុស្សមានការខុសគ្នាទៅតាមតំបន់រស់

នៅរបស់ពួកគេនិងឥទ្ធិពលនៃអាកាសធាតុ។​មនុស្សចាប់ផ្តើមអភិវឌ្ឍន៍ពេលដែលពួកគេចេះនិយាយនិង ចាប់ផ្តើមអភិវឌ្ឍន៍ភាសាមនុស្សចាប់មានសិស្បៈអក្សរតាមរយៈការធ្វើ

កសិកម្ម និង ប្រកបរបរផ្សេងៗ។​ មានវីដេអូ